8-stippenplan voor de praktijk
bij het lezen van medisch wetenschappelijke literatuur

Het valt niet mee voor iemand die werkzaam is in de gezondheidszorg om medisch wetenschappelijke literatuur te doorgronden en daar zaken uit te halen die relevant zijn voor de eigen praktijk. Om daarbij te helpen heb ik een 8-stippenplan ontwikkeld. U kunt deze pagina eenvoudig printen (zie onderaan)

1 Ken het epidemiologisch begrippenkader door en door
2 Weet wat u wilt weten: over welke populatie gaat het, wat is het onderwerp, over welke relatie (determinant en ziekte) gaat het, wat is de primaire uitkomst
3 Bedenk hoe zich dat vertaalt in een getal, tabel of grafiek en wat voor soort getal u zoekt (prevalentiecijfers, relatief risico, verschillen in gemiddelden, verschillen in risico’s)
4 Bedenk tevens van te voren wat de mogelijke uitkomsten zijn (A of B), wanneer u een getal (of een verschil) te groot, te klein of anders afwijkend vindt en wat u bij welke uitkomst (A of B) of afkappunt gaat doen of besluiten (overleg daartoe met collega’s)
5 Lees de samenvatting: komen daarin de getallen, of een aanwijzing naar de getallen die u zoekt, voor?
6 Lees de methoden: gaat het om de populatie die u voor ogen heeft en zijn determinant en ziekte juist gedefinieerd en gemeten?  
7 Kijk naar de tabellen en grafieken: vindt u hierin de getallen die u zoekt of zijn ze eruit te berekenen? Vergelijk deze met hetgeen u bij stip 4 bedacht heeft en handel zoals afgesproken, mits de validiteit van het onderzoek voldoende is 
(zie stip 8) 
8 Beoordeel het artikel kritisch op de methodologie: is de opzet juist, passend bij de vraagstelling en goed uitgevoerd, is in de analyse de juiste vergelijking gemaakt, heeft u een goed beeld van de toevalsvariatie, is er op de juiste manier gecorrigeerd voor confounders, is er nog sprake van selectie- of informatiebias en op welke manier beïnvloedt dat de resultaten en uw conclusie? Kortom: zijn de resultaten valide en toepasbaar in uw eigen praktijk?

 

Print versie

Als u stip1 niet voldoende beheerst kan een STIP-training zinnig zijn. Naar wens kunnen daarin ook de andere stippen aan de orde komen.


Webdesign: Spothost
Fotografie: Rob van der Pas